Leki
ANDEPIN (fluoxetinum)
Rp.
kapsułki, 20mg
Postać farmaceutyczna
Kapsułki żelatynowe twarde, kształtu cylindrycznego z zaokrąglonymi
końcami, barwy zielono-białej.
Działanie
Lek
zaliczany do preparatów przeciwdepresyjnych nowej generacji.
Należy do grupy wybiórczych inhibitorów wychwytu zwrotnego seratoniny.
Wywiera niewielki wpływ na układ noradrenergiczny i cholinergiczny.
Podany p.o. wchłania się dobrze i całkowicie, maksymalne stężenie
w surowicy osiąga 6-8h po podaniu. W organizmie ulega całkowitej
biotransformacji, a jednym z aktywnych metabolitów jest norfluoksetyna
t1/2 wynosi ok 1-3 dni po pierwszej dawce, po następnych dawkach
ok 4-6 dni. t1/2 norfluoksetyny wynosi ok 9 dni. Po stosowaniu
kolejnych dawek stężenie fluoksetyny i pochodnej norfluoksetyny
stopniowo zwiększa się, po 4-5 tygodniach osiąga stan stacjonarny.
Przenika do mleka matki, osiągając do 25% stężenia w surowicy.
Wskazania do stosowania
Fluoksetyna jest wskazana w zaburzeniach depresyjnych, może być
stosowana również w leczeniu nerwicy natręctw i bulimii (żarłoczności
psychicznej).
Dawkowanie i sposób podawania
Produkt Andepin podaje się doustnie. W zaburzeniach depresyjnych
zalecana jest dawka 20 mg fluoksetyny na dobę.
W nerwicy natręctw zalecana dawka wynosi 20 do 60 mg na dobę. Dawka
początkowa w tym przypadku powinna wynosić 20 mg na dobę a po kilku
tygodniach stosowania leku może być zwiększona do 60 mg na dobę
- należy jednak uwzględnić ryzyko wystąpienia działań niepożądanych.
W bulimii zalecana dawka dobowa wynosi 60 mg.
Nie należy przekraczać dawki 80 mg fluoksetyny na dobę.
Fluoksetyna może być podawana zarówno przed posiłkiem, w trakcie,
jak i po posiłku. Należy uprzedzić pacjenta, że efekty działania
występują zazwyczaj po paru tygodniach leczenia oraz, że po zaprzestaniu
przyjmowania leku fluoksetyna i jej metabolit norfluoksetyna eliminowane
są z organizmu przez parę tygodni.
Należy rozważyć zastosowanie mniejszych dawek dobowych lub większe
odstępy w przyjmowaniu dawek u pacjentów z niewydolnością wątroby.
U pacjentów z niewydolnością nerek oraz dializowanych także powinno
rozpatrzyć się możliwość zmniejszenia dawki albo częstości podawania
(stężenie fluoksetyny i jej metabolitów we krwi jest u osób dializowanych
na porównywalnym poziomie jak u zdrowych).
Fluoksetyna u dzieci nie jest zalecana, ponieważ dotychczas skuteczność
i bezpieczeństwo stosowania w tej grupie wiekowej nie zostały wystarczająco
zbadane.
Przeciwwskazania
Nadwrażliwość na fluoksetynę lub którykolwiek składnik leku.
Fluoksetyna nie może być podawana jednocześnie z inhibitorami monoaminooksydazy
(MAO) zarówno selektywnymi (np. seleginą) jak i odwracalnymi
(RIMA) (np.moklobemidem), ponieważ powodować może objawy podobne
do objawów zespołu serotoninowego. W przypadku wystąpienia takich
objawów pomocne może być podanie cyproheptadyny lub dantrolenu.
W wyniku interakcji fluoksetyny z inhibitorami MAO mogą wystąpić
takie objawy jak: hipertermia, sztywność, zaburzenia ze strony
układu autonomicznego, mioklonie, zaburzenia koordynacji ruchowej,
rozchwianie emocjonalne, na które składają się: drażliwość, splątanie
oraz ekstremalne pobudzenie prowadzące czasami do delirium lub
śpiączki. Dlatego fluoksetyna nie może być stosowana razem z
lekami typu inhibitory MAO i co najmniej 14 dni po zakończeniu
przyjmowania inhibitorów monoaminooksydazy. Natomiast okres po
zakończeniu przyjmowania fluoksetyny a rozpoczęciem stosowania
inhibitorów MAO powinien wynosić co najmniej 5 tygodni (w przypadku
długotrwałego stosowania fluoksetyny lub podawania dużych dawek
leku należy zachować dłuższą niż 5 tygodni przerwę przed stosowaniem
inhibitorów MAO).
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania
Notowano wystąpienie reakcji alergicznych - wysypek
skórnych, reakcji anafilaktoidalnych oraz rzadziej zaburzeń układowych
(obejmujących
takie organy jak wątroba, nerki, skóra czy płuca) u osób nadwrażliwych
na lek. W przypadku wystąpienia wysypki lub innych objawów alergicznych,
których nie można powiązać z inną przyczyną, podawanie fluoksetyny
należy przerwać. Fluoksetyna może spowodować drgawki. Jest to objaw
niepożądany, którego ryzyko wystąpienia dotyczy większości leków
przeciwdepresyjnych. Należy zachować szczególną ostrożność u osób
cierpiących na farmakologicznie kontrolowaną padaczkę oraz u pacjentów,
u których wcześniej zdarzały się napady drgawek. Należy unikać
podawania preparatu pacjentom z padaczką oporną na leczenie lekami
przeciwpadaczkowymi. Fluoksetynę należy stosować ze szczególną
ostrożnością u pacjentów, którzy wykazywali kiedykolwiek stany
maniakalne. Lek należy odstawić, gdy u pacjenta wystąpi faza maniakalna.
Fluoksetyna jest intensywnie metabolizowana w wątrobie i wydalana
przez nerki. Należy rozważyć mniejsze dawki lub zmienić schemat
dawkowania u pacjentów z niewydolnością wątroby. U pacjentów z
ciężką niewydolnością nerek (GFR<10 ml/min) poddawanych dializie,
po dwumiesięcznym podawaniu 20 mg fluoksetyny na dobę stężenie
leku oraz jego metabolitów w osoczu nie różniło się znacząco od
stężenia u osób zdrowych.
Badania kliniczne nie wykazały wpływu fluoksetyny na układ naczyniowo-sercowy
u pacjentów z niewydolnością mięśnia sercowego. Jednakże w związku
z ograniczeniem możliwości badań u osób z chorobami serca i braku
wystarczających danych na ten temat, należy u tych pacjentów zachować
ostrożność.
Cukrzycy zażywający fluoksetynę powinni mieć zleconą dodatkową
kontrolę stężenia cukru we krwi. Zanotowano przypadki hipoglikemii
podczas terapii oraz przypadki hiperglikemii po zaprzestaniu przyjmowania
leku. Diabetycy podczas kuracji fluoksetyną powinni mieć na nowo
dostosowany lub zmieniony schemat dawkowania insuliny i (lub) doustnych
leków hipoglikemizujących. Podobnie jak w przypadku innych leków
przeciwdepresyjnych, podczas terapii fluoksetyną należy poddać
bacznej obserwacji pacjentów ze skłonnościami samobójczymi, szczególnie
we wczesnym etapie leczenia. Notowano przypadki krwawień w postaci
wylewów podskórnych oraz rzadziej krwawień z narządów rodnych,
przewodu pokarmowego. Dlatego zalecana jest szczególna ostrożność
u pacjentów zażywających fluoksetynę, u których wcześniej zaobserwowano
takie objawy, a także u pacjentów przyjmujących inne leki, które
powodują podobne działania niepożądane. U pacjentów przyjmujących
fluoksetynę może wystąpić zmniejszenie masy ciała.
Interakcje z innymi lekami i inne rodzaje interakcji
Fluoksetyna wykazuje silną interakcję farmakologiczną z inhibitorami
monoaminooksydazy (MAO) - patrz przeciwwskazania.
Zaobserwowano, że fluoksetyna może spowodować zwiększenie stężenia
we krwi niektórych leków działających na OUN takich jak: karbamazepina,
haloperydol, klozapina, diazepam, alprazolam, lit, fenytoina oraz
trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne. W niektórych przypadkach
zaobserwowano nawet objawy toksyczności. W przypadku konieczności
stosowania jednoczesnego tego typu leków, należy rozważyć zmianę
schematu dawkowania oraz obserwować pacjenta.
Podanie równoczesne z lekami serotoninergicznymi może zwiększyć
efekt działania na receptory 5-HT.
Odnotowano nasilenie działania leków z grupy selektywnych inhibitorów
wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI) w przypadku jednoczesnego
podania z solami litu lub tryptofanem.
Ponieważ metabolizm fluoksetyny (podobnie jak trójpierścieniowych
leków przeciwdepresyjnych oraz innych selektywnych inhibitorów
wychwytu zwrotnego serotoniny) związany jest z systemem izoenzymów
wątrobowych cytochromu P450IID6 (fluoksetyna może hamować izoenzym
cytochromu P450IID6), podawanie tego preparatu z innymi lekami,których
metabolizm związany jest z tym systemem, może prowadzić do interakcji.
Stosowanie leków o małym indeksie terapeutycznym i metabolizowanych
przez ten cytochrom (jak np.: flekainid, enkainid, winblastyna
karbamazepina i trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne), równocześnie
z fluoksetyną lub do 5 tygodnia po jej odstawieniu, może spowodować
potrzebę zmniejszenia dawki tych leków.
Należy zawsze mieć na uwadze długi okres półtrwania leku (patrz
Właściwości farmakokinetyczne), gdy rozpatrywane są możliwe interakcje
fluoksetyny z innymi środkami. Fluoksetyna łączy się z białkami
osocza, co prowadzić może do interakcji z innymi lekami, które
silnie wiążą się z białkami osocza. Może nastąpić gwałtowne uwolnienie
fluoksetyny wskutek wyparcia przez substancję o większym powinowactwie
do albumin osocza lub zjawisko odwrotne. W badaniach nie zaobserwowano
klinicznie istotnych interakcji pomiędzy fluoksetyną a chlorotiazydem,
etanolem, sekobarbitalem i tolbutamidem. U pacjentów, którym podawano
warfarynę zaobserwowano nasilone działanie przeciwzakrzepowe (objawiające
się klinicznie i w badaniach laboratoryjnych) o nie ustalonym mechanizmie.
Podobnie jak w przypadku innych leków, tak i w przypadku fluoksetyny
podawanej jednocześnie z warfaryną, powinno zachować się ostrożność,
a u pacjentów poddanych takiej terapii, należy okresowo kontrolować
wskaźnik krzepnięcia krwi. Istnieją nieliczne doniesienia o wystąpieniu
drgawek u pacjentów poddawanych jednoczesnej terapii fluoksetyną
i elektrowstrząsom. Dlatego podczas stosowania obu tych metod leczenia
jednocześnie należy zachować ostrożność.
Mimo braku danych na temat wpływu fluoksetyny na zwiększenie się
stężenia alkoholu we krwi lub zwiększenia działania alkoholu, spożywanie
alkoholu podczas terapii fluoksetyną nie jest wskazane.
Tak jak większości selektywnych inhibitorów wychwytu zwrotnego
serotoniny, tak i fluoksetyny nie powinno się podawać jednocześnie
z preparatami ziołowymi zawierającymi Hypericum perforatum, ponieważ
może dojść do nasilenia działań niepożądanych.
Ciąża i laktacja
Ciąża:
Badania na zwierzętach nie wykazały bezpośredniego lub pośredniego
szkodliwego wpływu na rozwój embrionu lub płodu oraz na rozwój
ciąży. Wyniki badań na zwierzętach nie zawsze można odnieść do
ludzi, dlatego fluoksetyna może być stosowana u kobiet w czasie
ciąży tylko w przypadku, gdy w opinii lekarza korzyści dla matki
przeważają nad potencjalnym ryzykiem dla płodu.
Laktacja:
Fluoksetyna wydzielana jest z mlekiem kobiecym. Dotychczas nie
ustalono wpływu fluoksetyny na dzieci karmione piersią, dlatego
powinno się rozważyć zaprzestanie karmienia piersią u kobiet,
u których terapia fluoksetyną jest konieczna. Odnotowano przypadki
stężenia fluoksetyny i norfluoksetyny wynoszącego 70,4 ng/ml
we krwi dziecka karmionego przez matkę, u której stwierdzono
stężenie tych samych substancji w ilości 295,0 ng/ml, jednocześnie
nie zaobserwowano żadnych działań niepożądanych u dziecka. W
innym przypadku stwierdzono stężenie 340 ng/ml fluoksetyny i
208 ng/ml norfluoksetyny u dziecka karmionego piersią przez matkę
poddaną terapii preparatem zawierającym fluoksetynę, jednocześnie
u dziecka wystąpiły objawy takie jak płacz, zaburzenia snu, wymioty,
obfity i wodnisty stolec.
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów mechanicznych i obsługiwania
urządzeń mechanicznych w ruchu
Pomimo że fluoksetyna nie wykazywała wpływu na zdolności psychomotoryczne
u zdrowych ochotników, należy pamiętać, że każdy lek wpływający
na ośrodkowy układ nerwowy może wpływać na ocenę sytuacji i refleks.
Pacjentom powinno się doradzić unikanie prowadzenia pojazdów oraz
obsługiwania maszyn w ruchu przez pewien okres, dopóki nie upewnią
się, że ich zachowanie i odruchy nie uległy pogorszeniu.
Działania niepożądane
Fluoksetyna tak jak inne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny,
może powodować działania niepożądane:
Ogólnoustrojowe:
nadwrażliwość (świąd, wysypka, pokrzywka, reakcje rzekomoanafilaktyczne,
zapalenie naczyń, reakcje przypominające chorobę posurowiczą,
obrzęk naczynioruchowy), dreszcze, zespół serotoninowy, nadwrażliwość
na światło.
Układ pokarmowy:
zaburzenia żołądkowo-jelitowe tj. biegunka, zaburzenia smaku, niestrawność,
brak łaknienia, nudności, wymioty, zaburzenia połykania, suchość
błony śluzowej jamy ustnej. Rzadko występują zaburzenia czynności
wątroby (zapalenie wątroby).
Układ nerwowy:
ból głowy, zaburzenia snu (nietypowe sny, bezsenność), zawroty
głowy, anoreksja, zmęczenie, euforia, zaburzenia koordynacji ruchów
(niezborność, drżenie, mioklonia), drgawki i niepokój psychoruchowy.
Notowane objawy takie jak: omamy, reakcje maniakalne, splątanie,
lęk, niepokój, depersonalizacja, pobudzenie, nerwowość, napady
paniki są prawdopodobnie spowodowane przez chorobę podstawową,
a nie są działaniami niepożądanymi fluoksetyny.
Układ moczowo-płciowy:
fluoksetyna może wpływać na częstotliwość oddawania moczu, może
wystąpić zatrzymanie moczu. Inne działania niepożądane: mlekotok;
zaburzenia seksualne: opóźnienie lub brak ejakulacji, brak orgazmu,
priapizm.
Objawy różne:
ziewanie, zaburzenia widzenia (niewyraźne widzenie, rozszerzenie
źrenic),wybroczyny, rozszerzenie naczyń krwionośnych, pocenie
się, bóle stawów i mięśni, niedociśnienie ortostatyczne, łysienie.
Hiponatremia:
Rzadko notowano zmniejszenie stężenia sodu w surowicy (poniżej
110 mmol/l), które normalizuje się po odstawieniu fluoksetyny.
Prawdopodobnie jedną z przyczyn może być niewłaściwa sekrecja
hormonu antydiuretycznego. Większość przypadków dotyczyła osób
w podeszłym wieku lub osób przyjmujących diuretyki. Działania
niepożądane mogą się zmniejszać, stawać się mniej częste lub
ustępować w trakcie trwania terapii i nie zawsze są wskazaniem
do zaprzestania podawania fluoksetyny. Po zaprzestaniu terapii
fluoksetyną zanotowano przypadki zespołu odstawiennego, lecz
dostępne badania nie wiążą tego w żaden sposób z objawami uzależnienia.
Najczęstszymi objawami zespołu odstawiennnego są: zawroty głowy,
niepokój, ból głowy, parestezje i nudności. Większość z nich
ma łagodny przebieg i ustępuje samoistnie. Po zaprzestaniu terapii
stężenie fluoksetyny we krwi pacjentów zmniejsza się powoli,
dzięki temu zmniejszanie stopniowe dawki nie jest konieczne.
Przedawkowanie
Objawy przedawkowania samej fluoksetyny są zazwyczaj łagodne.
Są to: nudności, wymioty, drgawki, pobudzenie ze strony OUN.
Zagrażające życiu przypadki przedawkowania fluoksetyny notowano
niezwykle rzadko. W przypadku przedawkowania zaleca się monitorowanie
czynności życiowych oraz leczenie objawowe. Nieznane jest antidotum
stosowane w zatruciu fluoksetyną. Wymuszona diureza, hemodializa,
hemoperfuzja, czy transfuzja wymienna nie są skuteczne. Podawanie
węgla aktywowanego wraz z sorbitolem może być tak samo skuteczne,
lub nawet skuteczniejsze, jak prowokowanie wymiotów czy płukanie
żołądka. Przy wyborze metody leczenia zatrucia fluoksetyną, należy
wziąć pod uwagę możliwość zatrucia dodatkowo innymi lekami. Należy
przedłużyć okres obserwacji w szpitalu osób, które zażywały fluoksetynę
z trójpierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi.
Właściwości farmakodynamiczne
Kod ATC N06 A B 03
Fluoksetyna jest selektywnym inhibitorem wychwytu zwrotnego serotoniny.
Fluoksetyna nie wykazuje powinowactwa do innych receptorów jak:
?1, ?2 czy ß-adrenergicznych, serotoninergicznych; dopaminergicznych,
histaminowych, muskarynowych i receptorów GABA.
Właściwości farmakokinetyczne
Fluoksetyna jest dobrze wchłaniana po podaniu doustnym. Maksymalne
stężenie w osoczu osiąga po 6-8 godzinach po podaniu leku. Fluoksetyna
jest w dużym stopniu wiązana z białkami osocza. Stały poziom fluoksetyny
w osoczu ustala się dopiero po paru tygodniach stosowania. Stałe
stężenie w osoczu obserwowane po długotrwałym podawaniu fluoksetyny
jest takie samo jak po przyjmowaniu tego preparatu przez 4-5 tygodni.
Fluoksetyna jest intensywnie metabolizowana w wątrobie do norfluoksetyny
i licznych niezidentyfikowanych dotychczas metabolitów, które są
wydalane z moczem. Okres półtrwania fluoksetyny wynosi od 4 do
6 dni a jej aktywnego metabolitu (norfluoksetyny) od 4 do 16 dni.
Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa
Badania na zwierzętach nie dostarczyły żadnych dowodów na kancerogenność,
mutagenność lub wpływ na płodność po stosowaniu fluoksetyny.
>> powrót
|